Katar Ülke Analizi - Kolay İhracat Platformu

Dünyanın 62. büyük ekonomisine sahip olan Katar, kişi başına düşen 70,9 bin dolarlık milli geliri ile dünyanın refah seviyesi en yüksek ülkeleri arasındadır. Katar, artan nüfusu, ticarete dayalı dinamik ekonomisi ve düşük vergi oranları ve vergi muafiyetleri ile iş yapmak için çekici bir pazardır. Petrol ve doğalgazın ekonominin bel kemiği olduğu Katar’ın sosyal, ekonomik ve çevresel kalkınma programı olan Vizyon 2030’daki hedefleri arasında petrol ve gaz gelirlerine olan bağlılığın azaltılması, ekonomik çeşitliliğin artırılması ve özel sektörün teşvik edilmesi yer almaktadır.

Katar; Birleşmiş Milletler, Arap Birliği ve Körfez İşbirliği Konseyi üyesidir. Anayasal monarşi ile yönetilen Katar’da tüm yetkiler Emir’de toplanmış olup, Bakanlar Kurulu ve Başbakan Emir tarafından atanmaktadır. Başkent Doha’dan sonra ikinci büyük şehir Rayyan’dır. Resmi para birimi Katar Riyali’dir (QAR). Katar Riyali hâlihazırda ABD dolarına çıpalı olarak sabit 1 USD = 3,64 QR üzerinden işlem görmektedir. Resmi dil Arapçadır, ülkede İngilizce yaygın olarak konuşulsa da resmi iş ve işlemlerde Arapça belgeler esas alınmaktadır.

Yüzölçümü olarak küçük bir ülke olan Katar’ın nüfusu 3,1 milyondur ve işgücü neredeyse tamamıyla yabancı işçilere dayanmaktadır. Başkent Doha, Katar nüfusunun %45’ini, 10 km uzaklıktaki Rayyan ise %37’sini barındırmaktadır. Katar’da 2024 yılında işgücüne katılım oranı %87’dir ve %0,1’lik işsizlik oranı dünyanın en düşük oranıdır. İşgücünün %59’u hizmetler sektöründe, %39’u sanayide istihdam edilmektedir. Katar’ın 2024 yılındaki GSYH büyüklüğü cari fiyatlarla 219,6 milyar dolardır. Uluslararası Para Fonu (IMF) verilerine göre, 2024 yılında yıllık reel olarak %2,4 büyüyen Katar ekonomisinin, 2025 yılında %2,9, 2026 yılında ise %6,1 oranında büyüyeceği öngörülmektedir.

Ekonomist İstihbarat Birimi (EIU) verilerine göre, hükümetin ekonomiyi geliştirme ve çeşitlendirme stratejisinin yanı sıra sosyal kalkınma ve çevre yönetimini ilerletme stratejisinin merkezini oluşturan Katar Ulusal Vizyonu 2030, 2022-26'da politikayı şekillendirmesi beklenmektedir. Uzun vadeli plan, daha yüksek yatırımları desteklemek için uygun bir iş ortamı yaratmaktır.

Uluslararası Ticaret Merkezi (ITC) verilerine göre, Katar 2024 yılında toplam 95 milyar dolarlık ihracat ve 35,8 milyar dolarlık ithalat gerçekleştirmiştir. En fazla ihracatı Çin, Güney Kore, Hindistan ve Japonya'ya yaparken en fazla ithalatı ABD, Çin, İtalya ve Hindistan’dan yapmıştır.

Türkiye, 2024 yılında Katar’a 714,1 milyon dolarlık ihracat yaparken Katar’dan 386,1 milyon dolarlık ithalat yapmıştır. İkili ticaret büyüklüğümüzün 1,1 milyar dolara ulaştığı görülmektedir. Son 5 yılda, Katar’a ihracatımızda ve ithalatımızda daralma görülmektedir. Bu daralmanın en önemli sebepleri arasında 2022 yılında gerçekleşen FIFA Dünya Kupası sonrasında yaşanan ekonomik durgunluk yer almaktadır. Bu çerçevede, Dünya Kupası hazırlıkları kapsamında geçen 12 yıllık dönemde, ülkenin ilk güneş enerjisi çiftliği (solar farm) de dahil olmak Doha Metro, Lusail Tramvay Sistemi, Hamad Uluslararası Havaalanının genişletilmesi projesi gibi büyük projeler gerçekleştirilmiş ve bu projeler için yaklaşık olarak 730 milyar Katar Riyali (200 milyar ABD Doları) harcanmıştır. Ancak Kupa akabinde beklenen büyüklükte yeni projeler açıklanmamış, açıklanan projelerin büyüklüğü ise piyasa beklentisini karşılayamamıştır. Özellikle North Field üretim genişletme projeleri çerçevesinde, Katarlı enerji şirketi QatarEnergy’nin çalışmaları ile LNG üretim kapasitesinin artırılması ana hedeflerden biridir. North Field projeleri, mevcut yılda yaklaşık 77 milyon ton olan sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) üretimini 2026’da yaklaşık 110 milyon ton seviyesine çıkaracak şekilde ilerlemektedir ve bu kapasitenin 2027’ye kadar yaklaşık 126 milyon tona yükseltilmesi planlanmaktadır. Ülkedeki üretim kapasitesi hedefleri kapsamında, 2030’a kadar toplam LNG kapasitesinin yaklaşık 142 milyon ton/yıl’a çıkarılması da açıklanmıştır.

Daha Fazla Görüntüle Daha Az Görüntüle

Katar, dünyanın en büyük üçüncü kanıtlanmış doğal gaz rezervine sahiptir (Rusya ve İran’dan sonra) ve birincil doğal gaz ihracatçıları arasında yer almaktadır; özellikle 2024 itibarıyla toplam doğal gaz ihracatında üçüncü büyük ihracatçı ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) konusunda dünyanın ikinci büyük ihracatçısı konumundadır. Bu durum, ülkenin küresel LNG ihracat pazarının yaklaşık %20’sini oluşturmasıyla desteklenmektedir.. Plastik, alüminyum ve kimyasal ürünler ile gübre temini ülkedeki üretim ve ihracat açısından diğer önemli sektörlerdir. Hizmetler alanında ise finans, turizm, yapay zekâ teknolojileri, siber güvenlik ve lojistik öne çıkan sektörlerdir. Ekonomisi ticaret odaklı olan ve küçük bir ülke olan Katar’da tarım sektöründeki üretim oldukça kısıtlıdır.

Türkiye’nin Katar’a en fazla ihracat yaptığı sektörler elektronik cihazlar ve parçaları, otomotiv, makine ve mekanik ürünler ve mobilyadır. Son 5 yılda (2020-2024) bu sektörlerden sadece elektronik cihazlar ve parçaları sektöründe artış görülmüştür; diğer sektörler daralma göstermiştir.

Katar’da yabancı yatırımcılar için potansiyel arz eden en önemli sektörlerden biri müteahhitlik sektörü olup, bahse konu sektörde en büyük payı Kuzey Sahasının Genişletilmesi projesi almaktadır. Ancak 2030 Ulusal Vizyonunun 3.çeyreğinde (2024-2030) özellikle petrol ve doğal gaz sektörü dışındaki sektörlere ağırlık verilmesi hedeflenmektedir. Bu çerçevede “Kuzey Sahasının Genişletilmesi - Kuzey Saha Batı” projesinin yanı sıra Mesaieed Endüstri Şehrinde açılması planlanan Üre Üretim Kompleksi, Riyad ve Doha’yı birleştirmesi planlanan Yüksek Hızlı Demir Yolu Projesi ile “Simaisma projeleri” (turizm sektöründeki önemli yatırım projelerinden biri olup Katar'ın doğu kıyısındaki 8.000.000 metrekarelik alanda ve 7 kilometrelik bozulmamış sahil şeridi boyunca dört bölgeye yayılmış tatil köylerinin yanı sıra, 650.000 metrekarelik büyük ölçekli bir tema parkı, 18 delikli özel bir golf sahası, konut villaları, bir yat marinası ve lüks restoranların yer alması beklenmektedir) önemli projeler arasında yer almaktadır.

Katar müteahhitlik sektöründe 2023 yılında üstlenilen projelerin toplam tutarı 24.170 milyon ABD Doları olup 2024 yılı için bu rakam 15.797 milyon ABD Doları olarak tahmin edilmektedir. 2024 yılında üstlenin projelerin yaklaşık %37’si petrol ve doğal gaz sektöründe olurken %32’si enerji ve su alanında, %18’i bina inşaatı, %10’u ise altyapı sektörlerinde gerçekleşmiştir. Hâlihazırda yaklaşık 247 milyar ABD Doları değerinde müteahhitlik projesi planlama ve inşa aşamasındadır. Bu noktada 2025 yılı için tahmin edilen toplam proje değerinin yaklaşık 23.100 milyon ABD Doları olması beklenmektedir. Türk firmaları, Katar’daki varlıklarının büyük bir bölümünü oluşturan ve bugüne kadar üstlenilen projelerin toplam tutarı 20.318.253.880 milyar dolar olan inşaat alanında ülkede prestij kazanmıştır. Firmalarımızın Katar’ın yatırım projelerinden kaynaklanacak fırsatları değerlendirmesi, ülkedeki varlığımızın devamı ve kârlılığı açısından faydalı olacaktır.

Ayrıca, Katar başta inşaat demiri ve çimento olmak üzere inşaat malzemelerinin çok büyük bir kısmı için dışarıya bağımlıdır. Türk firmalarının bu alanda da tedarik fırsatlarını değerlendirmesi hem ülkedeki firmalarımız hem de ihracat gelirlerimiz için olumlu sonuçlar yaratacaktır.

Diğer taraftan FDI Intelligence verilerine göre doğrudan yabancı yatırım (DYY) raporlarında Katar, 2024’te yayımlanan FDI Performance Index listesinde küresel doğrudan yabancı yatırım (DYY) performansında 12. sıraya yükselmiştir, bu da ülkenin yatırım ortamının ve özellikle teknoloji ile iş hizmetleri gibi sektörlerin çekiciliğinin arttığını göstermektedir. Teknoloji ve iş hizmetleri sektörleri, 2024’teki DYY projeleri içinde öne çıkan alanlar arasında yer almıştır.

Katar’da dijital sektörlerde büyüme eğilimi sürmektedir. Bilgi ve iletişim teknolojileri (ICT) harcamalarının 2026’ya kadar artması beklenmektedir; örneğin telekomünikasyon ve bilgi teknolojisi harcamalarının toplamı 2023’te yaklaşık 3,1 milyar dolardan 2026’da 3,6 milyar dolara çıkacağı tahmin edilmektedir. Raporlara göre dijital dönüşüm yatırımlarının ülke ekonomisinde rolü artmakta, yapay zekâ, büyük veri ve bulut bilişim gibi alt alanlar büyüme motorları olarak konumlanmaktadır.

Uluslararası öngörülere göre Katar’da siber güvenlik harcamaları 2026 itibarıyla 1,6 milyar doları aşacak şekilde büyüme eğilimindedir, bu da bölgesel dijitalleşme ve altyapı güvenliğine verilen önemin bir göstergesidir.

Türkiye’nin Katar’dan en fazla ithalat yaptığı sektörler alüminyum ve mamulleri, plastik ve plastik ürünler, mineral yakıtlar ve yağlar, inorganik kimyasallar, organik kimyasallar ve elektronik cihazlar ve parçalarıdır. Son 5 yılda (2020-2024) bu sektörlerden alüminyum ve mamulleri sektörü %3 daralma gösterirken diğer sektörlerde artış gözlemlenmiştir. En büyük büyümeyi %70 oranla inorganik kimyasallar sektörü gösterirken, elektronik cihazlar ve parçaları sektörü %63 oranındaki büyüme ile bu sektörler içinde en çok büyüyen ikinci sektör olmuştur.

Daha Fazla Görüntüle Daha Az Görüntüle