Cezayir

Cezayir’de ürün güvenliği ve denetimi sisteminin merkezinde 1998 yılında kurulan Cezayir Standardizasyon Enstitüsü (Institut Algérien de Normalisation – IANOR) bulunmaktadır. Söz konusu kurum;
- Anılan ülkedeki standardizasyon uygulamalarının hazırlanması, yayımlanması ve dağıtımı,
- Ülke çapında yürütülen teknik düzenleme ve standardizasyon çalışmalarının koordinasyonu,
- Uygunluk değerlendirme markaları, kalite etiketleri ve bu markaların kullanımına ilişkin izinlerin Cezayir standartlarına uyumuna ilişkin onay süreçleri ve yürürlükteki yasalar çerçevesindeki kontrolü,
- Standardizasyon ve teknik düzenlemelere ilişkin çalışmaların, araştırmaların ve denemelerin teşvik edilmesi,
- Standardizasyon ve teknik düzenlemelere ilişkin tüm belgelendirme ve bilgilendirme faaliyetlerinin oluşturulması, uygulanması ve muhafazası,
- Cezayir’in standardizasyon ve teknik düzenlemelere ilişkin olarak taraf olduğu tüm uluslararası anlaşmalar ve konvansiyonların uygulanması,
- Ulusal Standardizasyon Konseyi ile Standardizasyon Teknik Komitelerinin sekreterya faaliyetleri,
- DTÖ Ticarette Teknik Engeller Anlaşması kapsamında Ticarette Teknik Engeller Komitesi nezdinde irtibatın sağlanması,
hususlarında yetkilidir.

Ayrıca akreditasyon alanında Cezayir Akreditasyon Kurumu (Organisme Algérien de l’Accréditation-ALGERAC) yetkili olup söz konusu kuruluş 2005 yılında faaliyete geçmiştir.
 

Cezayir’de yürürlükte olan uygulamalar genel olarak AB (özellikle Fransa) uygulamaları temel alınarak düzenlenmektedir. Cezayir’deki yasal mevzuat kapsamında bu alanda bir boşluk olması halinde uluslararası düzenlemelerin esas alınacağı belirlenmiştir.

Diğer taraftan, ihracatçı firmanın kendi ülkesindeki kamu otoritelerince yapılan uygulamalar (teknik düzenleme, standart, test, belgelendirme) bu alanda Cezayir’de bir yasal boşluk olması halinde kabul edilebilmektedir.

Öte yandan, geçmişte bazı firmalarımızın AB ülkelerine ihracatını gerçekleştirdikleri ürünleri Cezayir’e ihraç aşamasında teknik düzenleme ve standartlar öne sürülerek çeşitli teknik engellerle karşılaştıkları bilinmektedir. Bu aşamada firmalarımızın AB’ye üye ülke yetkili kurum ve kuruluşları tarafından yapılan çeşitli test/belgelendirme uygulamalarını Cezayirli makamlara sunmalarına rağmen Cezayirli yetkili makamların kendilerince yapılan  testlerde farklı sonuçlar aldıklarından bahisle bahse konu ürünlerin ihracatına izin vermedikleri gibi durumlarla kaşılaşılmıştır. Ancak burada asıl husus Cezayir’in bu tür uygulamaları ithalat faturasını azaltabilmek adına birer teknik engel olarak kullanmasıdır.

Cezayir DTÖ’ye üye olmamakla birlikte bu örgüte üyelik sürecine ilişkin müzakereler 1987 yılından bu yana devam etmektedir. İhracatçılarımızın ürünlerine yönelik teknik düzenleme ve standartları takip edebileceği adres olarak IANOR’un resmi web sitesi (http://www.ianor.dz/Site_IANOR/index.php) gösterilebilir.

Bahse konu Cezayirli kuruluşun resmi web sitesinde yer verilen; http://www.ianor.dz/Site_IANOR/Normalisation.php?id=6  adresinden sektör bazında ürünlere ilişkin hangi test/belgelerin talep edildiği bilgisine ulaşılması mümkün bulunmaktadır. Ancak bahse konu sitedeki tüm bilgilerin sadece Fransızca dilinde olduğunun bilinmesinde fayda görülmektedir.

Bu konuda tam bir liste bulunmamakla birlikte Cezayir Maliye Bakanlığı’na bağlı Gümrükler Genel Müdürlü’ğünün internet adresinden ürünün gümrük tarife istatistik pozisyonu girilerek hangi ürün için hangi kamu kurum/kuruluşundan hangi belgenin talep edildiğinin öğrenilmesi mümkündür.

Cezayir’de ihracatta ibrazı zorunlu belgeler;
- Ticari Fatura,
- Deniz yoluyla taşınan mallar için konşimento,
- Havayolu ile taşınan mallar için kargo konşimentosu
- Karayolu ile taşınan mallar içinse CMR (karayolu taşıma belgesi),
- Menşe şehadatnamesi ve ayrıca AB menşeli ürünler içinse EUR 1 belgesi,
- Sigorta Poliçesi,
- Çeki Listesi,
- Özel denetime tabii ürünler için diğer belgeler, (sağlık sertifikaları, analiz raporları,vs.)
- İthalatçı firmanın ticaret sicili ve vergi kartının tasdikli örneği.

Cezayir’de diğer ülkelerde kamu otoritelerince verilen belgeler (örn. Helal gıda belgeleri, kalite uygunluk belgeleri, vs.) kabul edilmekle birlikte eğer herhangi bir üründe Cezayir tarafından istenen spesifik bir test/belgelendirme uygulaması mevcut ise bu belgenin Cezayir yetkili kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenmesi talep edilebilmektedir. Cezayir devleti, genel olarak, ihraç konusu ürünün kendi ülkesinde de pazara sunuluyor olması ve diğer ülkelere (özellikle AB ülkelerine) ihraç edilebiliyor olması koşulunu aramaktadır.

Cezayir’de ürün güvenliği denetimleri temel olarak ithalat aşamasında yapılamaktadır. Ancak bazı ürün gruplarında ve bazı belgeli üretici firmaların ithalatlarında ithalat sonrası denetimler mevcuttur. Piyasada ürün denetimi Cezayir’de güncel bir tartışma konusu olmakla birlikte bu doğrultuda bir uygulamanın varlığından bahsetmek şu an itibari ile mümkün görünmemektedir.

Cezayir’de ürün gruplarına göre çeşitli Bakanlıklar görevli bulunmaktadır. Bu hususta Cezayir Maliye Bakanlığı’na bağlı Gümrükler Genel Müdürlüğü’nün http://www.douane.gov.dz/applications/tarif/ linkinden ürünün gümrük tarife istatistik pozisyonu girilerek hangi ürün için hangi kamu kurum/kuruluşundan hangi belgenin talep edildiğinin öğrenilmesi mümkündür.

Ancak, genel olarak, Sanayi ve Maden Bakanlığı sanayi ürünlerinde, Tarım ve Kırsal Kalkınma Bakanlığı gıda ile tarımsal ve hayvansal ürünlerde, Enerji Bakanlığı (ve bu Bakanlığa bağlı kurum ve kuruluşlar) enerji sektörlerinin ithalatında, Ticaret Bakanlığı ise hakkında çeşitli sebeplerle soruşturma açılmış ürünlerin denetiminde yetkilidir.

Gümrük bölgesinde özellikle gıda ürünlerine yönelik ciddi denetimler söz konusudur. Burada en büyük sıkıntı herhangi bir gıda ürününde her ithalatta yeniden denetimin yapılmasıdır.

Tüketicinin doğrudan kullanıma yönelik diğer ürünlerde (boya, çeşitli elektrik-elektronik ekipmanlar, vs.) ise yine sıkı denetimler olmakla birlikte bu denetimler belirli periyotlarla yapılmaktadır.

Cezayir’de sevk öncesi inceleme ile görevli gözetim şirketlerinin listesi ve uygulama alanları aşağıdaki tabloda sunulmaktadır. Söz konusu akreditasyonlar Cezayir Akreditasyon Kurumu (ALGERAC) tarafından şirketlerin başvurusu üzerine 3 yıllığına düzenlenmektedir.

*Bureau VERITAS: İmalat sanayinde ve ürünlerinde denetim ve sevkiyat öncesi inceleme - Tahribatsız Denetim (24/4/2014)
*NORMISO: İmalat sanayinde ve ürünlerinde denetim, Gıda Ürünleri ve İnşaat ekipmanlarında onaylı kuruluş (11/01/2012)
*EPE-ENACT: İmalat sanayinde ve ürünlerinde denetim, Ürünlerin gözetimi ve sayımında onaylı kuruluş (24/12/2012)
*CCTE Sarl BENAMOR: İmalat sanayinde ve ürünlerinde denetim (03/02/2013)
*VINCOTTE International: İmalat sanayinde ve ürünlerinde denetim ve sevkiyat öncesi inceleme (24/04/2014)
*CTC Sud: İnşaat Teknik Denetimi, İnşaat Projeleri Teknik Dokümanların Kontrolü (11/07/2013)
*CREDEG Elektrik ve Gaz Arge Merkezi: İmalat sanayinde ve ürünlerinde (elektrik ve doğal gaz ekipmanları) Penetrant Denetimi-Tahribatsız Denetim (17/11/2013)
*Sarl Maghreb Contrôle et Expertise: İmalat Sanayinde Radyografi ve Penetrant Denetimi- Tahribatsız Denetim (24/04/2014)